Nezavisni Balkanski festival filmske režije, koji se održava od 10. do 14. juna u Beogradu, dodelio je počasnu nagradu „Živojin Žika Pavlović“ istaknutom jugoslovenskom i evropskom reditelju Lordanu Zafranoviću za izuzetan doprinos promociji balkanske kinematografije u svetu.
Priznanje za životno delo i uticaj na evropski film
U obrazloženju Saveta festivala istaknuto je da je Zafranović, kao student čuvene praške filmske škole, ostavio neizbrisiv trag u filmskoj umetnosti Balkana. Njegov opus obuhvata filmove koji se danas smatraju klasicima evropske kinematografije, uključujući „Okupaciju u 26 slika“, „Pad Italije“ i „Večernja zvona“.
Posebno se naglašava i veliko interesovanje za njegov novi film „Zlatni rez“, čija se domaća i svetska premijera očekuje tokom 2026. godine.
Emotivno sećanje na Žiku Pavlovića
Povodom nagrade, Zafranović se prisetio svog prvog susreta sa Živojinom Pavlovićem na festivalu amaterskog filma u Sarajevu 1962. godine. Njihovo poznanstvo, kako ističe, bilo je više od formalnog upoznavanja – predstavljalo je simbol zajedničkog umetničkog puta.
„Taj stisak ruke značio je više od čestitanja. To je bio stisak jednog gotovo identičnog života nas dvojice“, rekao je Zafranović, dodajući da mu nagrada koja nosi ime Pavlovića ima posebno emotivno značenje.
Ugledno društvo laureata
Dodelom ovog priznanja, Zafranović se pridružio impresivnoj listi dosadašnjih dobitnika, među kojima su neka od najznačajnijih imena regionalne kinematografije: Miki Manojlović, Dragan Nikolić, Rade Šerbedžija, Emir Kusturica, Goran Marković, Milčo Mančevski, Slobodan Šijan i Miša Radivojević.
Festival koji pretvara Beograd u filmski centar regiona
Ovogodišnje izdanje Balkanskog festivala filmske režije održaće se na atraktivnim lokacijama – u Open Air Cinema Rajićeva i bioskopu Tuckwood. Festival donosi jedinstveno iskustvo projekcija na otvorenom, susrete sa autorima i glumcima, kao i pažljivo selektovan program.
Poseban akcenat stavljen je na besplatne projekcije na otvorenom, koje će publici omogućiti da uživa u filmskoj umetnosti u autentičnom ambijentu centra Beograda.
Takmičarski program i fokus na budućnost balkanskog filma
Publika će imati priliku da prati tri takmičarske selekcije:
- „Buđenje Balkana“ – fokus na savremene i hrabre autorske glasove regiona
- „Misterije filma“ – internacionalni program inspirisan umetničkim nasleđem
- „Povratak žanru“ – filmovi koji istražuju žanrovske forme uz autorski pristup
Pored glavnih nagrada, biće dodeljene i specijalne nagrade za izuzetna dostignuća u oblastima kao što su gluma, režija, scenario, kamera i muzika.
U okviru specijalnog programa biće prikazani i filmovi „Izlet“ i kultni „Crni bombarder“.
Vizija: jačanje regionalne kinematografije
Jedan od ključnih ciljeva festivala ove godine jeste povećanje vidljivosti balkanskog filma na globalnoj sceni, kao i inicijativa za osnivanje prvog nezavisnog Balkanskog filmskog fonda, koji bi okupio relevantne filmske institucije regiona.
About the Author
